Header Title


උදනිඳුගේ සිතුවිලි

Showing posts with label සමාජීය. Show all posts
Showing posts with label සමාජීය. Show all posts

2013/10/31

පාසල් ළමුන් සමාජ මාධ්‍ය පිළිබඳව දැනුවත් කිරීමේ වැදගත්කම

“සමාජ මාධ්‍ය” යනු මේ දිනවල නිතර අසන්නට ලැබෙන නිතර කතාබහට ලක්‍වන දෙවදනකි. ඒ කෙතරම් ද යත්, රටේ මුල් පුරවැසියාට ද පසුගිය දිනවල දී මේ සම්බන්ධව කතාකරන්නට සිදුවිය. ඔහු එහිදී සමාජ මාධ්‍ය නිසි ලෙස භාවිතා කිරීම පිළිබඳව සඳහන් කළේය. වැඩිහිටියන්ට මේ සම්බන්ධයෙන් උපදෙස් දිය නොහැකි වුව ද, එම කාණ්ඩයට අයිති නොවන ළමා පරපුර ගැන වැඩි වගකීමකින් කටයුතු කිරීමත්, ඔවුන්ට අවැසි උපදෙස් ලබාදීමත් අත්‍යවශ්‍ය වේ.

වඩාත් ම කතාබහට ලක්වන ෆේස්බුක් (Facebook) සමාජ ජාලයට එක්වීමට වයස අවුරුදු 13 ට වැඩි ඕනෑම අයෙකුට හැකියාව තිබේ (දකුණු කොරියාවේ හෝ ස්පාඤ්ඤයේ නම් වයස අවුරුදු 14 ක් විය යුතුය). නමුත් ප්‍රශ්න ඇතිවන්නේ පිහියක් අවභාවිතා කරන්නා සේ මෙය භාවිතා කරන පිරිස් සහ ‘නිසි’ පරිදි තම සමාජ මාධ්‍ය ගිණුම් භාවිතා කිරීමට නොදන්නා පිරිස් නිසා ය. අවභාවිතා කරන අයවලුන් සම්බන්ධයෙන් රටේ පවත්නා නීතිය අනුව ක්‍රියා කළ යුතුය. නැතහොත් දියුණු රටවල පවත්නා නීති අපටත් පනවා ගත යුතුය. එහෙත් නිසි පරිදි සමාජ මාධ්‍ය භාවිතා කිරීම යනු අත්දැකීම් හෝ දැනුවත්කමින් හෝ සාමාන්‍ය බුද්ධිය මෙහෙයවා ලැබිය යුතු දැනුමකි.

බොහෝ විට පාසල් යන වයසේ දරුවන්ට මෙම දැනුම නොලැබේ. එමනිසා මේ තුළින් ඔවුන්ට පැමිණිය හැකි ගැටලු හා අභියෝග පිළිබඳව ද නොදනී. මේ නිසා පාසල් දරුවන්ට සමාජ මාධ්‍ය නිසි ලෙස භාවිතා කිරීම පිළිබඳවත්, එහි තිබිය හැකි අවදානම් සහගත තත්ත්වයන් වළක්වාගැනීමට අනුගමනය කළ හැකි පියවර පිළිබඳවත් දැනුවත් කිරීම කාලීන අවශ්‍යතාවයකි.

මෙම කරුණු පාසලේ දී ඉගැන්වීමට පියවර ගත යුතුය. ශරීර සෞඛ්‍යය රැකගැනීම, ප්‍රථමාධාර ලබාදීම, ඩෙංගු වලින් ආරක්ෂාවීම ආදී දෑ පිළිබඳව උගන්වන්නා සේ ම මේ සම්බන්ධයෙන් ද අධ්‍යාපනයක් ලබාදිය යුතුය. විශේෂයෙන්ම ප්‍රසිද්ධ සමාජ ජාලවල පවත්නා පෞද්ගලිකත්ව යෙදුම් (privacy settings) ආදිය පිළිබඳව කියා දීමත්, තමන්ට අන්තර්ජාලය භාවිතයේ දී යම් කරදරකාරී තත්ත්වයකට මුහුණ දීමට සිදුවුණි නම් ඒ පිළිබඳව ගත යුතු ක්‍රියාමාර්ග සම්බන්ධයෙනුත් දැනුවත් කළ යුතුය. මීට සමගාමීව දෙමව්පියන් ද දැනුවත් කරන වැඩසටහන් පැවැත්විය හැකි නම් ඉතා වටිනේ ය. මන්ද, මෙය කාලීන මෙන්ම සමාජීය වශයෙන් ද වැදගත්කමක් ඇති කරුණක් බැවිනි.

2011/09/08

ළමා අපයෝජන කොයිබටද?

ලියන්නට ඉතා අප්‍රසන්න වුවද, නොලියා බැරි බැවින් ද, ලියන්නට ඇති වුවමනාව නිසා ද මෙය ලියමි. මාතර තෙලිජ්ජවිල විභාග මධ්‍යස්ථානයක් තුළදී දස හැවිරිදි දැරියකට අතවර කිරීමේ ප්‍රවෘත්තියක් වාර්තා වූයේ ගිය සතියේ ය. මේ වන විට මේ සිද්ධිය පිළිබඳව නොදන්නා කෙනෙක් නොමැති තරම්ය. එනිසා එකී සිදුවීම පිළිබඳව කතා නොකරමි. එනමුදු අනාගතයේ දී සමාජ ප්‍රශ්නයක් බවට පත්විය හැකි තත්ත්වයක් පිළිබඳව මගේ අදහස් මෙසේ ගෙනහැර පාමි.

මා දරන පෞද්ගලික මතය නම්, සියලුම ස්ත්‍රී දූෂකයන් හට මරණ දඬුවම් නොමැති නම් අරාබිකරයේ බඳු දඬුවම් ලබාදිය යුතු බවයි. එහෙත් මේ සටහන ළමා අපචාර පිළිබඳවයි. මෙයට ලක්වන්නේ ගැහැණු ළමුන් පමණක් නොවේ, පිරිමි ළමුන් ද ඒ හා සමානව අවදානමකට ලක්වෙති. නමුත් මේ මඟින් ළමයාට ඇතිවන මානසික හා කායික බිඳ වැටීම ද, සමාජයට සිදුවන විනාශය ද, අතිමහත්ය. ළමයෙකුට වැඩිහිටියන්ගේ නිරන්තර ආරක්ෂාව හා රැකවරණය අවශ්‍ය වේ. මන්ද, ඔවුනට තනිවම ජීවත්විය නොහැකි නිසාත්, උවදුරුවලට භාජනය විය හැකි පිරිසක් නිසාත්ය. ළමා කාලයේ බලපාන මානසික, කායික සහ සමාජීය සාධක ඒ ළමයාගේ අනාගත අභිවෘද්ධිය හා දැඩිව බැඳේ. මනෝ වෛද්‍යවරුන් පවසන පරිදි එය ළමයාගේ පෞරුෂත්වයට ද එක එල්ලේ බලපායි. බොහෝ විෂමාකාරී ක්‍රියාවන්හි නිරත පුද්ගලයන්, අපරාධකරුවන්, සමාජ විරෝධී පුද්ගලයන් ආදීන්ගේ කුඩා කාලය විමසා බැලුවහොත් මේ බව සනාථ වේ. සමහරවිට ළමයින්ට එරෙහි අපරාධ සිදු කරන අයගේ ද ළමා කාලය එබඳුය. ඔවුහු ද ඇතැම් විට අතවරයන්ට ලක් වූවෝය.

මෙසේ වන්නේ ඇයි? අපචාරයකට ගොදුරු වූ දරුවෙකු හැදී වැඩෙන්නේ ඔහුට හෝ ඇයට ඇති කළ කායික/මානසික කැළලත් සමඟය. ඒ නිසා සමාජය කෙරෙහි සිත යටින් දැඩි වෛරයක් ඇති කර ගනී, එසේත් නැතහොත් එම ක්‍රියාව සාධාරණීකරණය පිණිස වැඩිහිටියෙකු වීමෙන් පසු තෙමේ ද ඒ ක්‍රියාවේම නිරත වෙයි. අනිත් අන්තය නම් දුර්වල පෞරුෂයකින් හෙබි පුද්ගලයන් බිහිවීමයි. මෙය ඔහුගේ/ඇයගේ පවුලටත්, ගමටත්, රටටත්, අවසන මුළු මහත් සමාජයටත් බලපායි. මෙය ගැහැණු පිරිමි දෙපාර්ශ්වයටම පොදුය. එහි ප්‍රතිඵල කලඑළි බසින්නේ ද, සමාජගත වන්නේ ද, විවිධාකාර ස්වරූපයන්ගෙනි. ඒ සියල්ලම බොහෝ විට සමාජයට අනර්ථකාරීය.

දූෂකයකු කරනුයේ තව කෙනෙකුගේ මානව අයිතිවාසිකම් උල්ලංඝනය කිරීමකි. එවැනි ඉරණමකට භාජනය වූ අයෙකුගේ ජීවිතය දැඩි බිඳවැටීමකට ලක් වේ. එයට ළමා වැඩිහිටි භේදයක් නැත. එයිනුත් ළමයෙකුට මෙවැනි ඉරණමක් අත්වීම අතිශය අවාසනාවන්තය, අනර්ථකාරීය. එපමණක් නොවේ, සමාජයක් ලෙස ලජ්ජා විය යුතු කරුණකි. මේ, නීති සම්පාදකයන්, නීතිය ක්‍රියාත්මක කරන ආයතන, සමාජ ප්‍රගමනය බලාපොරොත්තු වන පිරිස් සහ පොදුවේ වැඩිහිටියන් තදබල ලෙස සලකා බැලිය යුතු කරුණකි.

2011/08/25

උපවාසය

මේ ගතවන්නේ මුස්ලිම්වරුන්ගේ ශුද්ධ වූ මාසය හෙවත් 'රාමසාන්' මාසයයි. මෙම මාසය තුළ මුස්ලිම් බැතිමත්හු දිනපතා උපවාසයේ යෙදෙති. එනම් අලුයම් කාලයේ සිට සවස් වරුව දක්වා ආහාර පාන ගැනීමෙන් වැළකී සිටිති. ඉස්ලාම් ආගමේ මෙන්ම සමහර කිතුණුවන් ද, කතෝලික බැතිමත්හු ද, (උදා:- පාස්කු සමයේ දී) උපවාසයේ යෙදෙති. මේ ආගම් ද්විත්වයේම සම්භවය මැද පෙරදිග කලාපයේ සිදු වුවද, සංකල්පයක් ලෙස 'උපවාසය' වූ කලී පෙරදිගට වඩාත් නැඹුරු වූ එකකි.

හින්දු ආගමේ දී උපවාසය සඳහා වැදගත් තැනක් ලැබේ. ඊට අමතරව ජෛන වැනි ආගම්වලද මේ සඳහා සුවිශේෂී තැනක් හිමි වේ. මූලිකව භාරතය හා එහි ශිෂ්ටාචාර ආශ්‍රයෙන් පැන නැගි ආගම් හා දර්ශන බොහෝමයකම මෙය දක්නට ලැබේ. බුදු දහම උපවාසය ප්‍රතික්ෂේප කරනුයේ එය මධ්‍යම ප්‍රතිපදාවට පටහැනි වන බැවිනි. ශරීරයට අධික සැප දීමත්, අධික දුක් දීමත්, මැදුම් පිළිවෙතින් බැහැර කෙරේ. එනමුදු, ආධ්‍යාත්මික හා කායික සුඛ විහරණය පිණිස භික්ෂුන් වහන්සේලා විකාල භෝජනයේ (ඉර හැරුණු පසුව ආහාර ගැනීම) නොයෙදිය යුතු බවට විනය නීතියක් තිබේ. පෝය දිනවල පෙහෙවස් සමාදන් වන ගිහියන් ද මේ ශික්ෂා පදය සමාදන්ව ආරක්ෂා කරති. එය උපවාසයක්ම නොවුණත්, සන්ධ්‍යා වරුවේ සිදුකරන ආහාර වර්ජනයක් සේ අවශ්‍ය නම් සැලකිය හැකිය.

ඉහත සාකච්ඡාවට බඳුන් වූයේ උපවාසයේ ආගමික පැතිකඩකි. එනමුත් පෙරදිග ශිෂ්ටාචාරයන් හා සංස්කෘතීන්හි ප්‍රමුඛස්ථානයක් ගත් ඉන්දියාවෙන්ම උපවාසය සඳහා වෙනත් අර්ථකථනයක් ද නිර්මාණය වුණි. එහි පුරෝගාමියා මහත්මා ගාන්ධිතුමාය. එතුමා සිය අවිහිංසාවාදී ප්‍රතිපත්තිය තුළට උපවාසය ඈඳා ගත්තේ අධිරාජ්‍යවාදීන්ගේ මර්ධනයට එරෙහිව නැගී සිටීමටත්, සමාජ දේශපාලනික බලපෑමක් ඇති කිරීම පිණිසත් ය. ඔහුගේ ජීවිත කතාව අධ්‍යයනය කළ කෙනෙකුට දැන ගත හැකි තවත් කරුණක් වනුයේ, ගාන්ධි සිය ශරීර සෞඛ්‍යය වෙනුවෙන් ද, ආධ්‍යාත්මයේ නිර්මාණය වුණු අපවිත්‍ර සිතුවිලි මර්ධනය පිණිස ද, උපවාසය යොදාගත් බවයි. ගාන්ධි මෙන් පූර්ණ අවිහිංසාවාදී ප්‍රතිපත්තියක නොපිහිටිය ද, ඔහු අනුගමනය කරමින් ඒ මගේ ගමන් කරන චරිතයක් ලෙස සමාජ ක්‍රියාකාරිකයකු වන අන්නා හසාරේ හැඳින්විය හැකිය. මේ ලිපිය ලියන මොහොත වන විටත් හෙතෙම නොකඩවා උපවාසයක යෙදී දින දහයකි. ඒ, ඉන්දියාව තුළ දූෂණ වංචා පිටුදැකීමේ නීති ගෙන එන ලෙසට ඉන්දීය රජයට බල කිරීම සඳහාය.

අපේ රටේ ද නොයෙක් විට නොයෙක් දෙනා උපවාස කරති. ඒ අතර, විශ්වවිද්‍යාල ශිෂ්‍යයන්, දේශපාලඥයන්, වෘත්තීය සමිති ක්‍රියාකාරීන් ආදිය වේ. මේ උපවාස සඳහා විටෙක භික්ෂුන් වහන්සේලා ද එක්වෙති. බොහෝ විට උපවාසයේ මුලට 'මාරාන්තික' යන විශේෂණය ද එක්කර ගනී. එනමුත්, මා සිතන ආකාරයට නම් මෙවැනි උපවාස සියල්ලක්ම නිසර්ගයෙන්ම මාරාන්තික වේ. හේතුව, ඔවුන් උපවාසය අරඹනුයේ යම් ඉල්ලීමක් මුල් කරගෙන ද, එය ඉටුනොවන්නේ නම්, උපවාසය ද නොනැවතීමේ ඉඩක් පවතින බැවිනි. මහත්මා ගාන්ධි එක දිගට සති තුනක් උපවාස කළේ ද මේ නිසාය. ඒ තුළින් මේ සංකල්පයට අමුතුම අරුතක් ද ආරෝපණය විය.